لیست مقالات


تاریخچه چمن مصنوعی

تاریخ انتشار21/اردیبهشت/1398

تاریخچه چمن مصنوعی

اولین استادیوم گنبدی شکل جهان در سال 1965 میلادی در هیوستن (Houston) ایالت تگزاس افتتاح گردید. بستر زمین بیسبال در این ورزشگاه با چمن طبیعی پوشانده شده بود؛ در این وضعیت، اجرای طرحی مهندسی شده برای سقف تنها راه تامین نور لازم برای رشد چمن طبیعی بود. بدین منظور مهندسین اجراء پروژه سقف گنبدی ورزشگاه را شفاف طراحی کردند، اما این عمل با بروز مشکلاتی برای بازیکنان همراه بود. عدم تسلط بازیکنان در دریافت و پرتاب توپ حین بازی به دلیل نور زیاد باعث شکل گیری اعتراضات شد.

مسئولین برای رفع این مشکل تصمیم گرفتند تا سقف استادیوم را به شکلی تغییر دهند که مشکل بازیکنان برطرف گردد. رنگ­آمیزی سقف ورزشگاه به عنوان راهحل مورد توجه قرار گرفت. در پی اجرای این طرح، برای مدتی بازیکنان با مشکل جدی جهت بازی در این استادیوم مواجه نبودند. تا اینکه مشکلی تازه خودنمایی کرد. پوشش طبیعی چمن موجود در ورزشگاه به دلیل نرسیدن  نور کافی برای فتوسنتز رو به زوال میرفت.


در آن دوره زمانی، متخصصین و صاحب نظران امر پیشنهادات فراوانی را برای حل این مشکل ارائه دادند. گروهی بر این باور بودند که سقف را باید متحرک بازسازی کنند تا در نبود بازی در ورزشگاه، نور مورد نیاز برای رشد چمن تامین گردد. این پیشنهاد مناسب بود اما به دلیل هزینه زیاد امکان اجرای آن فراهم نبود. سرانجام استفاده از چمن مصنوعی به عنوان محصولی جدید با خصوصیاتی متفاوت به جای چمن طبیعی در دستور کار قرار گرفت. به این ترتیب، در سال 1966 میلادی و با آغاز فصل جدید مسابقات بیسبال، چمن مصنوعی به صورت عملی به عنوان یک کفپوش استاندارد ورزشی به جهان معرفی شد.

نسل اول: چمن مصنوعی غیرشنی (Non-sand fill)

فرش چمن مصنوعی در اوایل دهه 1970 میلادی به اروپا راه یافت. تفاوت آن با چمن مصنوعی به کار رفته در ایالت تگزاس، نوع پلیمر استفاده شده در آن بود، چمن­های مصنوعی ابتدایی از الیاف نایلونی تولید شده بودند. در حالیکه، نوع جدید چمنهای مصنوعی از الیاف پلی پروپیلن (PP) و با تراکم بالایی تولید می­شدند. الیاف پلی پروپیلن ارزانتر و مطمئنتر از نایلون بوده و به واسطه لطافت بیشتر مقبولیت بالاتری در بین بازیکنان داشت.

نسل دوم: چمن مصنوعی شنی (Sand fill)

نسل جدیدی از چمن­های مصنوعی در اواخر دهه 1970 میلادی به بازار عرضه شد که در مقایسه با نمونه­های پیشین از ارتفاع نخ بلندتر و تراکم کمتر برخوردار بود. در این نوع چمن به واسطه ارتفاع نسبتا زیاد نخ وهمچنین تراکم پایین بافت از مواد پرکننده مانند ماسه برای ایجاد حالت ایستایی و یکنواختی مناسب سطح استفاده می­شد. نسل دوم چمنهای مصنوعی از سطح یکنواخت تری برخوردار بودند. کنترل توپ بر روی آنها بهتر انجام میگرفت و به عبارت دیگر، از حرکتهای پیش بینی نشده و غیرمنتظره توپ در جهات مختلف جلوگیری به عمل می­آمد. هر چند این مزایا پیشرفت خوبی برای این نسل به ارمغان آورده بود. اما علی رغم تصور، از چمن­های مصنوعی نسل دوم استقبال چندانی صورت نگرفت. حدود یک دهه طول کشید تا چمنهای مصنوعی بار دیگر مورد استقبال همگان قرار گیرند. منتقدان اعتقاد داشتند چمن­های مصنوعی نسل دوم به دلیل سختی زیاد برای رشته­های ورزشی پرطرفدار مانند فوتبال و راگبی مناسب نیستند. در واقع وجود شن و کیفیت نوع نخ به کار رفته در فرش چمن به دنبال تماس بازیکنان با زمین آزاردهنده بودند. با این وجود، در دهه 1980 میلادی، زمین­های فوتبال در برخی از باشگاه­های ورزشی خصوصی با چمن­های مصنوعی نسل دوم پوشانده شدند.

نسل سوم: چمن مصنوعی سیستم ترکیبی شن و گرانول لاستیک (Sand & Rubber-infill)

با ورود نسل سوم چمنهای مصنوعی با نام (3G) در سال 1996 میلادی،بار دیگر چمن مصنوعی مورد توجه کارشناسان منتقدین و دوستداران رشتههای ورزشی مختلف از جمله فوتبال و راگبی قرار گرفتند. فرشهای چمن مصنوعی نسل سوم با نخ­های بلندتر (50 میلیمتر) و با تراکمی مناسب تر تولید شدند. همچنین برای نرمی و لطافت بهتر از پلی اتیلن به جای پلی پروپیلن در ساختمان نخ استفاده شد. علاوه بر این، لایه ای از گرانول لاستیکی بر روی ماسه قرار گرفت تا میزان ساییدگی و احتمال خطر ناشی از برخورد بازیکنان با زمین کاهش یابد.

اجرای زمین های پوشیده با چمن مصنوعی نسل سوم (3G) در تمامی شرایط آب و هوایی امکان پذیر بود. از این رو در بین جوانان و دانشگاهیان از اقبال خوبی برخوردار گردید. تنوع در پلیمرهای بکار رفته در تولید نخ و الیاف چمن مصنوعی، نوع بافت و شکل تکمیل و همچنین استفاده از پر کننده­های جایگزین مانند گرانول لاستیکی پنجره­ای نوین رو به دنیایی تازه برای صنعت تولید چمن مصنوعی گشودند.